Assassin’s Creed Odyssey: Είναι η Μάχη των Θερμοπυλών Ιστορικά Ακριβής;
Το Assassin’s Creed Odyssey μάς προσφέρει μια εντυπωσιακή και ζωντανή απεικόνιση της Αρχαίας Ελλάδας. Στην αρχή του παιχνιδιού, οι παίκτες βιώνουν την εμβληματική Μάχη των Θερμοπυλών μέσα από τα μάτια του Βασιλιά Λεωνίδα. Πόσο ρεαλιστική είναι όμως αυτή η αναπαράσταση;
Ένας ειδικός ιστορικός από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, με ειδίκευση στην κλασική ελληνική πολεμική τέχνη και τη σπαρτιατική ιστορία, αναλύει τα πλάνα του παιχνιδιού. Παρακάτω διαχωρίζουμε τους μύθους από την ιστορική πραγματικότητα, εξετάζοντας με λεπτομέρεια τον εξοπλισμό, τις τακτικές και τη νοοτροπία των πολεμιστών, ώστε να κατανοήσουμε πώς πραγματικά λειτουργούσαν στον πόλεμο.
Ο Λεωνίδας και η Σπαρτιατική Νοοτροπία
Αρχικά, το παιχνίδι επιχειρεί να δώσει στον Λεωνίδα μια ανθρώπινη, πατρική διάσταση. Σε μια σκηνή, ο βασιλιάς εκφράζει τη λύπη του που δεν πρόλαβε να πάει για ψάρεμα με τον γιο του. Σύμφωνα με τον ιστορικό, αυτό αποτελεί μια καθαρά σύγχρονη προσέγγιση. Ένας πραγματικός Σπαρτιάτης πατέρας θα επιθυμούσε να πάει για κυνήγι με τον γιο του, να του μάθει ιππασία ή να τον καμαρώσει να χορεύει στις Γυμνοπαιδίες προς τιμήν του Απόλλωνα. Το ψάρεμα δεν ταίριαζε καθόλου στα σπαρτιατικά ιδεώδη.
Επιπλέον, το παιχνίδι αποδίδει σωστά τη θρυλική «λακωνικότητα» των Σπαρτιατών, δηλαδή την ικανότητά τους να μιλούν σύντομα και περιεκτικά. Ωστόσο, η περίφημη φράση «Μολών Λαβέ» δεν ειπώθηκε ποτέ ως μια ηρωική κραυγή στη μέση της μάχης. Ιστορικά, ο Λεωνίδας έγραψε αυτή τη φράση ως απάντηση σε ένα γράμμα του Ξέρξη, ο οποίος του ζητούσε να παραδώσει τα όπλα του.
Ο Εξοπλισμός των Σπαρτιατών: Ετεροχρονισμένος και Υπερβολικός
Όσον αφορά τον οπλισμό των Σπαρτιατών, οι δημιουργοί του παιχνιδιού έκαναν μια μίξη διαφορετικών ιστορικών περιόδων:
- Κράνη και Θώρακες: Οι Σπαρτιάτες φορούν κλειστά κορινθιακά κράνη, τα οποία εκείνη την εποχή είχαν αρχίσει να βγαίνουν εκτός μόδας, καθώς οι πολεμιστές προτιμούσαν πιο ελαφριά και ανοιχτά κράνη. Ταυτόχρονα, οι μυώδεις θώρακες που βλέπουμε, εμφανίστηκαν στην πραγματικότητα λίγο αργότερα στην ιστορία.
- Ασπίδες: Το παιχνίδι επηρεάζεται έντονα από την ταινία 300. Παρουσιάζει τεράστιες, ολόκληρες μεταλλικές ασπίδες. Επίσης, όλοι οι Σπαρτιάτες φέρουν το γράμμα «Λ» (Λάμδα). Στην πραγματικότητα, κατά τη διάρκεια των Περσικών Πολέμων, οι οπλίτες πιθανότατα διακοσμούσαν τις ασπίδες τους με προσωπικά σύμβολα (όπως γοργόνες, τρίποδες ή μινώταυρους) και όχι με έναν ομοιόμορφο στρατιωτικό θυρεό.
- Περικάρπια: Τα δερμάτινα ή μεταλλικά περικάρπια στα χέρια των πολεμιστών αποτελούν καθαρή φαντασία. Οι αρχαίοι Έλληνες οπλίτες δεν τα χρησιμοποιούσαν.
Η Αλήθεια για τον Περσικό Στρατό
Αντίθετα, η απεικόνιση των Περσών διαθέτει αρκετά ακριβή στοιχεία, αλλά και σημαντικά λάθη. Το παιχνίδι αποδίδει σωστά την ενδυμασία τους: φορούν παντελόνια (κάτι που οι Έλληνες θεωρούσαν χαρακτηριστικό των βαρβάρων), φολιδωτούς θώρακες και φρυγικούς σκούφους.
Παρόλα αυτά, τα όπλα τους στο παιχνίδι είναι εντελώς λανθασμένα. Οι Πέρσες εμφανίζονται να κρατούν τεράστια τσεκούρια, κυρτά σπαθιά και βαριά ρόπαλα. Στην πραγματικότητα, ο περσικός στρατός πολεμούσε κυρίως με κοντά δόρατα, ίσια σπαθιά, τόξα και μαχαίρια. Επιπλέον, βασίζονταν σε μεγάλες ψάθινες ασπίδες, με τις οποίες σχημάτιζαν ένα αδιαπέραστο τείχος, πίσω από το οποίο εκτόξευαν τα βέλη τους.
Το Μεγαλύτερο Τακτικό Λάθος: Η Ρίψη της Ασπίδας
Το πιο εντυπωσιακό ίσως λάθος του παιχνιδιού συμβαίνει όταν ο Λεωνίδας πετάει την ασπίδα του για να σκοτώσει έναν εχθρό και συνεχίζει να πολεμά χωρίς αυτήν.
Ο ιστορικός τονίζει κατηγορηματικά πως ένας Έλληνας οπλίτης δεν θα αποχωριζόταν ποτέ την ασπίδα του. Η ασπίδα αποτελούσε τη βασική του προστασία. Αν την πετούσε, σήμαινε ένα και μόνο πράγμα: ότι τρέπεται σε φυγή για να σώσει τη ζωή του. Η μάχη σώμα με σώμα δίχως ασπίδα ισοδυναμούσε με αυτοκτονία.
Επιπρόσθετα, ο τρόπος που χειρίζονται το δόρυ στο παιχνίδι (χτυπώντας από κάτω προς τα πάνω) δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Οι οπλίτες κρατούσαν το δόρυ ψηλά, πάνω από τον ώμο, και χτυπούσαν με ακρίβεια πάνω από την ασπίδα τους, εξοικονομώντας ενέργεια.
Η Πυθία, η Θρησκεία και η Έλλειψη Σεβασμού
Σε ένα από τα βίντεο, ο Λεωνίδας φαίνεται να αψηφά ανοιχτά την Πυθία και το Μαντείο των Δελφών. Αυτή η συμπεριφορά αποτελεί τεράστιο ιστορικό ατόπημα. Οι Σπαρτιάτες φημίζονταν για την απόλυτη ευσέβειά τους. Ποτέ δεν ξεκινούσαν μια εκστρατεία αν δεν συμβουλεύονταν πρώτα τους Θεούς.
Συγκεκριμένα για τις Θερμοπύλες, η Πυθία τους είχε δώσει έναν σκληρό χρησμό: Ή θα καταστρεφόταν η Σπάρτη, ή θα θρηνούσε έναν βασιλιά. Γι’ αυτό ακριβώς ο Λεωνίδας έμεινε να πολεμήσει μέχρι τέλους, θυσιάζοντας τον εαυτό του για να σώσει την πατρίδα του.
Τέλος, η ποπ κουλτούρα συχνά παρουσιάζει την Πυθία ως μια όμορφη, νεαρή κοπέλα, υπονοώντας σκοτεινές προθέσεις από τους ιερείς. Οι αρχαίοι Έλληνες, όμως, φρόντιζαν η εκάστοτε Πυθία να είναι πάντα μια ηλικιωμένη, σεβαστή γυναίκα, ακριβώς για να αποφύγουν κάθε είδους εκμετάλλευση.
Συμπερασματικά
Το Assassin’s Creed Odyssey προσφέρει μια επική και διασκεδαστική εμπειρία (λειτουργώντας άψογα ως “tutorial” στη συγκεκριμένη σκηνή). Για να εξυπηρετήσει όμως το gameplay και το οπτικό θέαμα, θυσιάζει σημαντικό μέρος της ιστορικής αλήθειας. Η πραγματική μάχη των Θερμοπυλών, γεμάτη τακτική πειθαρχία, θρησκευτική ευλάβεια και ωμή επιβίωση, παραμένει μια ιστορία πολύ πιο συναρπαστική από κάθε ψηφιακό μύθο.
