Ο Εμβληματικός Πίνακας του Ντελακρουά «Επιστρέφει» στο Μεσολόγγι 200 Χρόνια Μετά την Έξοδο
Ετοιμάζεται μια πραγματικά ιστορική στιγμή για την Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου. Δύο αιώνες μετά την ηρωική Έξοδο, ο εμβληματικός πίνακας του Ευγένιου Ντελακρουά, «Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου», ταξιδεύει για πρώτη φορά στον τόπο που τον ενέπνευσε. Το αριστούργημα του Γάλλου ρομαντικού ζωγράφου θα αποτελέσει το απόλυτο επίκεντρο των επετειακών εκδηλώσεων.
Έτοιμο το Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο
Τις τελευταίες ημέρες, τα συνεργεία αφαίρεσαν τις σκαλωσιές από το κλιμακοστάσιο του Ξενοκράτειου Αρχαιολογικού Μουσείου. Μετά από πολύμηνες εργασίες, το εντυπωσιακό νεοκλασικό κτίριο του 19ου αιώνα διαθέτει πλέον τον κατάλληλο φωτισμό και τα αυστηρότερα συστήματα ασφαλείας.
Επομένως, ο υπερσύγχρονος αυτός χώρος είναι απόλυτα έτοιμος να υποδεχθεί το σπουδαίο έργο. Ο πίνακας θα πρωταγωνιστήσει στην περιοδική έκθεση με τίτλο «Η Έξοδος του Μεσολογγίου στον καμβά του Delacroix», καταλαμβάνοντας μια ειδικά σχεδιασμένη, περίοπτη θέση που θα τον αναδείξει στο μέγιστο.
Ένα Απαιτητικό Εγχείρημα 19 Μηνών
Η άφιξη του πίνακα αποτελεί τον καρπό μιας τεράστιας προσπάθειας που ξεκίνησε πριν από 19 μήνες. Συγκεκριμένα, η Γενική Διευθύντρια Αρχαιοτήτων του Υπουργείου Πολιτισμού, Δρ. Ολυμπία Βικάτου, υπέβαλε το αρχικό αίτημα στο Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντό τον Ιούλιο του 2024.
Αρχικά, η γαλλική πλευρά εξέφρασε επιφυλάξεις λόγω της ευθραυστότητας του καμβά. Ωστόσο, η ελληνική ομάδα, υπό τον συντονισμό της αναπληρώτριας προϊσταμένης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αιτωλοακαρνανίας, Δρος Φωτεινής Σαράντη, παρουσίασε έναν άρτιο φάκελο υποδομών. Τελικά, η αρμόδια γαλλική επιτροπή πείστηκε και ενέκρινε τον δανεισμό.
«Νιώθουμε τεράστια συγκίνηση αλλά και βαθύ αίσθημα ευθύνης», δηλώνει η κ. Σαράντη, τονίζοντας πως τέτοιες διαδικασίες απαιτούν απόλυτη σοβαρότητα και εξαιρετική συνεργασία πολλών φορέων.
Η «Τζοκόντα» του Μπορντό Κάνει μια Εξαίρεση
Για το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντό, ο συγκεκριμένος πίνακας έχει ανεκτίμητη αξία. Η διευθύντρια του μουσείου, Σοφί Μπαρτελεμί, χαρακτηρίζει το έργο ως τη δική τους «Τζοκόντα».
Επιπρόσθετα, εξηγεί πως το αριστούργημα ταξιδεύει εξαιρετικά σπάνια. Η τελευταία φορά που βγήκε από το μουσείο ήταν το 2018 για εκθέσεις στο Λούβρο και στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης (Met). Πώς, λοιπόν, πήραν την απόφαση να το στείλουν στην Ελλάδα;
Η κ. Μπαρτελεμί αναφέρει πως ένα ταξίδι της στην Ελλάδα το 2021, κατά τους εορτασμούς των 200 ετών από την Επανάσταση, της έδειξε πόσο ισχυρό σύμβολο παραμένει αυτός ο πίνακας για τους Έλληνες. Γι’ αυτόν τον λόγο, αποφάσισαν να κάνουν μια ιστορική εξαίρεση.
Δρακόντεια Μέτρα Μεταφοράς
Η μεταφορά ενός τόσο πολύτιμου έργου απαιτεί αυστηρά μέτρα. Ειδικοί συντηρητές προετοίμασαν τον πίνακα, ενώ η κορνίζα του θα ταξιδέψει ξεχωριστά. Παράλληλα, το γαλλικό μουσείο εφαρμόζει τη μέθοδο του «convoiement». Αυτό σημαίνει ότι ένας ειδικός απεσταλμένος του μουσείου θα συνοδεύει το έργο αδιάκοπα: από τη συσκευασία και την πτήση, μέχρι το τελικό κρέμασμα στον τοίχο του Ξενοκράτειου.
Το Διαχρονικό Μήνυμα Ενάντια στη Φρίκη του Πολέμου
Αν και ο Ευγένιος Ντελακρουά δεν επισκέφθηκε ποτέ την Ελλάδα, ο πόλεμος της Ανεξαρτησίας τον συγκίνησε βαθιά. Ζωγράφισε την «Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου» για να στηρίξει τον ελληνικό αγώνα και να συγκεντρώσει χρήματα για τους εξεγερμένους.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το έργο αποτελεί ένα μανιφέστο του Ρομαντισμού και λειτούργησε ως πρόπλασμα για τον μετέπειτα διάσημο πίνακα του ζωγράφου, «Η Ελευθερία οδηγεί τον Λαό».
Σήμερα, η αλληγορική γυναικεία μορφή που στέκεται περήφανη αλλά συντετριμμένη πάνω στα ερείπια, εκπέμπει ένα μήνυμα παγκόσμιο. Όπως εύστοχα επισημαίνει η Δρ. Σαράντη, η εικόνα της οδύνης δεν αφορά μόνο το Μεσολόγγι, αλλά καταδικάζει τη διαχρονική φρίκη και αγριότητα κάθε πολέμου.
Για τους Έλληνες, η άφιξη αυτού του πίνακα στις αρχές Απριλίου αποτελεί έναν φόρο τιμής. Για τους Γάλλους, αποτελεί μια πράξη εμπιστοσύνης και βαθιάς συγκίνησης.
